"Sociaal Cultureel Rapport 2004"

Opvallend is dat het wensbeeld over hoe de samenleving er over een aantal jaren uit zou moeten zien het tegenovergestelde is van hoe de samenleving zich naar de verwachting van de Nederlanders zal ontwikkelen. Dit zien we onder andere op het vlak van:

Sociale zekerheid

Citaat: “De kloof tussen verwachtingen en wensen in de visie op de sociale zekerheid in 2020 is opvallend groot. De verwachting is dat de sociale zekerheid aanzienlijk minder genereus zal zijn dan nu en dat er zowel langer gewerkt zal moeten worden als meer zelf bijverzekerd. In overgrote meerderheid vindt men dat allemaal niet wenselijk, met uitzondering misschien van de verplichting om voor een uitkering te werken. De jongste generaties zijn wel wat optimistischer over de mogelijkheden om in 2020 van een uitkering rond te komen. Een verhoging van de pensioenleeftijd spreekt ook hen echter niet aan.”

Zorg

Citaat:“80% denkt dat in 2020 meer mensen vereenzaamd en vervuild worden aangetroffen en 90% verwacht dat er dan meer zieke mensen afhankelijk zijn van hun familie. Vrijwel iedereen vindt dat (zeer) onwenselijk. Dat geldt ook voor de verwachting (80%) dat mensen met relatief hoge inkomens in 2020 gemiddeld betere zorg krijgen. Zeker voor langdurig zieken en kwetsbare mensen met beperkingen (bejaarden, verstandelijk gehandicapten, psychiatrische patiënten) voorzien de meeste mensen in de toekomst minder zorg en ook minder goede zorg, terwijl men nu in meerderheid al niet erg positief oordeelt over de geboden zorg.”

Dit is verbazingwekkend. De verwachte ontwikkelingen gaan juist een andere kant op dan we met zijn allen wensen. De oorzaak van deze verbijsterende ontwikkeling ligt waarschijnlijk in het feit dat ook deze processen veelal vanuit kosten geoptimaliseerd en daardoor diensten geminimaliseerd worden, tenzij men daarvoor extra wil betalen. De maatschappelijke tweedeling die daarvan het gevolg is zien wij als ongewenst. Kwalitatief goede zorg en voorzieningen voor de mensen die het zich kunnen veroorloven en minimale, kwalitatief beperkte of helemaal geen voorzieningen voor de “zwakkeren” in onze samenleving.

Wij zetten duidelijk in op een andere koers. Natuurlijk moet goed naar de kostendekking van allerlei voorzieningen gekeken worden, maar we willen toch een beroep doen op ruimhartigheid en solidariteit. We kunnen onze medebewoners niet in de kou laten staan. We pleiten dan ook voor een moderne invulling van het aloude begrip burenhulp, al dan niet aangeboden via bedrijven/organisaties. We staan voor een warmere samenleving waar iedereen er toe doet en niemand het verdient om in eenzaamheid en vuiligheid weg te kwijnen. We zetten in op zelforganisatie van burgers om bepaalde taken waarin de overheid niet meer in kan of wil voorzien op te pakken. We zullen deze aanpak in onze werkwijzen verinnerlijken. We zullen onze energie inzetten om de wensbeelden te realiseren en op hun haalbaarheid te toetsen, waarbij we de haalbaarheid niet alleen vanuit een kille “kosten-baten”-analyse zullen beoordelen.

Een van de speerpunten in onze werkzaamheden is de verhoging van de leefbaarheid zowel op sociaal als ecologisch vlak van buurten, dorpen en platteland door samen met bewoners en bedrijven de wensen en behoeften in kaart te brengen en samen met hen een actieplan te formuleren en te realiseren. We zullen de bewoners van deze buurten en dorpen daarbij actief ondersteunen.

Voor een kritische beschouwing van het rapport kunt u hier (32kB) een Word-document downloaden. De PDF-samenvatting van het SCP is hier te verkrijgen.

Naar de top